چگونه نبات تقلبی را از اصل تشخیص دهیم؟

مخاطب۲۴- از دیدگاه طب سنتی نبات، در مقایسه با انواع آب نبات خاصیت ملین و ضد نفخ بالایی دارد و قابض است و در مقایسه با قند، طبع گرم‌تری داشته و، چون بافت آن متراکم‌تر از قند حبه است، کالری بیشتری دارد. اگر نبات را بسوزانید به دلیل تلخ و قابض‌تر شدن برای درمان اسهال‌های ساده بسیار سودمند است. همین ویژگی‌های نبات باعث شده که خانواده‌ها استقبال زیادی به این محصول داشته باشند و به دلیل طعم خوشایند، آن را همراه با چای و برای پذیرایی‌ها بیشتر استفاده کنند. اما نکته قابل توجه اینکه باید مراقب نبات‌های تقلبی باشیم.

در نبات‌های زرد هم تقلب می‌شود

متاسفانه این روز‌ها در فضای مجازی مطالب و ویدئو‌های زیادی در مورد استفاده از بلانکیت در نبات‌های سفید منتشر می‌شود و مردم را تشویق به خرید نبات‌های زرد می‌کنند. این در حالی است که نبات‌های زرد و زعفرانی هم احتمال تقلب و استفاده از جوهر زعفران و رنگ زرد در آنها وجود دارد. همچنین احتمال تقلب در نبات‌های گیاهی نیز بسیار بالاست. در تهیه این نبات‌ها به جای گیاه واقعی از اسانس و رنگ شیمیایی استفاده می‌شود. بر این اساس مطمئن‌ترین روش این است که نبات را در بسته بندی‌های کارخانه‌ای که تأییدیه اصالت محصول از سوی سازمان غذا و دارو دارند، خریداری کنید.

استفاده از بلانکیت برای جلب نظر مشتری

دکتر حمید خسروی، متخصص علوم و صنایع غذایی، می‌گوید: بلانکیت یا جوهر قند یک ماده شیمیایی با خاصیت سفیدکنندگی قوی است که این ترکیب در صنایع نساجی، کاغذسازی و چرم‌سازی کاربرد دارد. اما متأسفانه برخی افراد سودجو از این ماده در صنایع غذایی به صورت غیرقانونی و تقلبی استفاده می‌کنند. مثلا در انواعی از نبات‌ها از بلانکیت برای سفیدتر شدن و حذف زردی طبیعی نبات استفاده می‌کنند و شفاف‌تر شدن محصول به جهت افزایش جذابیت ظاهری، مشتری پسندی، فروش بیشتر، پنهان کردن بی‌کیفیتی محصول است و این موضوع بیشتر برای جذب مصرف‌کنندگانی است که نبات کاملا سفید را باکیفیت‌تر می‌دانند. خوب است بدانید میزان بلانکیت حتی در مقادیر کم نیز می‌تواند خطرناک باشد.

از بلانکیت در چه محصولات دیگری استفاده می‌شود؟

معمولا در کارگاه‌های غیرمجاز علاوه بر قند و نبات از بلانکیت برای سفید کردن آرد گندم بی کیفیت، برنج کهنه، زرد و نیم دانه، براق کردن حبوبات کهنه و مانده‌ای مانند نخود و لوبیا، چای و ... استفاده می‌شود.

این متخصص با اشاره به اینکه این ماده در هیچ‌یک از استاندارد‌های بین‌المللی به‌عنوان افزودنی غذایی تأیید نشده و استفاده از آن در مواد خوراکی می‌تواند سلامت مصرف‌کنندگان را به خطر بیندازد می‌گوید: سازمان‌های نظارتی بین‌المللی مانند FDA و سازمان ملی استاندارد و وزارت بهداشت ایران نیز استفاده از بلانکیت در صنایع غذایی را ممنوع کرده‌اند و بر اساس قوانین بهداشت و ایمنی مواد غذایی، استفاده از مواد شیمیایی خطرناک در مواد غذایی جرم محسوب شده و مجازات‌های قانونی دارد؛ بنابراین چنین محصولاتی را باید با نام‌های تجاری معتبر که تحت نظر سازمان‌های گفته شده فعالیت می‌کنند، خریداری نمود.

خطرات بلانکیت برای بدن

بلانکیت در بدن تجزیه شده و ترکیبات گوگردی سمی و رادیکال‌های آزاد تولید می‌کند که می‌تواند باعث مسمومیت و آسیب به دستگاه گوارش شود، به کبد و کلیه‌ها فشار آورده و عملکرد آنها را مختل کند، منجر به مشکلات تنفسی و واکنش‌های آلرژیک به ویژه در افراد مبتلا به آسم شود و در طولانی‌مدت احتمال سرطان‌زایی و جهش ژنتیکی را افزایش دهد.

برای تشخیص دقیق محصولات غذایی مشکوک و آلوده به بلانکیت مانند نبات تنها راه شناسایی دقیق انجام آزمایش‌های شیمیایی در آزمایشگاه‌های معتبر است. این آزمایش‌ها میزان وجود مواد شیمیایی مضر در محصول را به‌طور دقیق تعیین می‌کنند.