رزمایش مشترک ضد موشکی چین و روسیه؛ نمایش اعتماد راهبردی

به گزارش مخاطب۲۴، به نقل از گلوبال تایمز، براساس بیانیه وزارت دفاع ملی چین در شب شنبه، نیرو‌های مسلح چین و روسیه سومین رزمایش مشترک ضد موشکی خود را اوایل دسامبر در خاک روسیه برگزار کردند. طبق این بیانیه، این رزمایش مشترک علیه هیچ کشور ثالثی نبوده و ارتباطی با وضعیت فعلی بین‌المللی و منطقه‌ای ندارد. یک کارشناس چینی گفت این رزمایش ضد موشکی مشترک بین چین و روسیه نشان‌دهنده تعمیق اعتماد متقابل راهبردی میان دو طرف است، زیرا چین و روسیه باید برای تقویت نظم پس از جنگ جهانی دوم در مسائل مربوط به منافع اصلی با یکدیگر همکاری کنند.

این رویداد نخستین رزمایش مشترک ضد موشکی چین و روسیه در طی هشت سال گذشته محسوب می‌شود. در مقایسه با دو رزمایش قبلی، اطلاعات مربوط به این تمرین تنها پس از پایان آن منتشر شد. بر اساس گزارش‌های رسانه‌ای، نخستین رزمایش فرماندهی و ستادی ضد موشکی مشترک چین و روسیه از ۲۶ تا ۲۸ مه ۲۰۱۶ برگزار شد و وزارت دفاع چین خبر آن را در ۳ مه همان سال اعلام کرد. از ۱۱ تا ۱۶ دسامبر ۲۰۱۷ نیز دومین رزمایش مشترک شبیه‌سازی کامپیوتری ضد موشکی با نام «امنیت هوافضا-۲۰۱۷» در پکن برگزار شد و وزارت دفاع چین خبر آن را در ۱۷ نوامبر همان سال منتشر کرد.

همچنین بیانیه خبری مربوط به سومین رزمایش مشترک ضد موشکی چین و روسیه مختصرترین بیانیه تا کنون بوده است. اما نکته قابل توجه این است که بیانیه‌های مربوط به هر سه رزمایش یک نکته مشترک را مورد تأکید قرار داده‌اند: «این رزمایش علیه هیچ طرف ثالثی نیست.»

«با انتخاب زمان انتشار خبر پس از پایان رزمایش، وزارت دفاع چین حساسیت و پیامد‌های سیاسی این تمرین را کاهش داده و اجازه داده تا تمرکز بر همکاری‌ها و تبادلات فنی باشد»، «سونگ ژونگ‌پینگ» کارشناس امور نظامی چین روز یکشنبه به گلوبال تایمز گفت. وی افزود برگزاری این رزمایش نتیجه‌ای طبیعی و اجتناب‌ناپذیر است. با هدایت دیدگاه راهبردی رهبران دو کشور، چین و روسیه در بسیاری از موضوعات به اجماع گسترده رسیده‌اند به‌ویژه در همکاری‌های نظامی که دو طرف همکاری در حوزه فناوری دفاعی و نظامی را تقویت خواهند کرد.

سونگ بیان کرد که چین و روسیه به عنوان قدرت‌های بزرگ نظامی، در همکاری‌های نظامی خود به سطح بالایی از درک و اعتماد متقابل دست یافته‌اند. انتشار اطلاعات پس از برگزاری رزمایش نشان‌دهنده شفافیت نظامی و اعتماد به توانایی‌های خود بوده و مانع از آن می‌شود که برخی کشور‌ها با نیات خاص از این فرصت برای بزرگنمایی موضوع استفاده کنند.

او همچنین گفت تأکید بر اینکه «این رزمایش علیه هیچ کشور ثالثی نیست» پیامی روشن برای جامعه جهانی دارد: همکاری نظامی چین و روسیه بر اساس منافع امنیتی و نیاز‌های راهبردی مشترک است و نه علیه هیچ طرف دیگر.

اندکی پیش از اعلام برگزاری این رزمایش، طبق گزارش وزارت امور خارجه چین، از یکم تا دوم دسامبر و به دعوت «سرگئی شویگو» دبیر شورای امنیت فدراسیون روسیه، «وانگ یی» عضو دفتر سیاسی حزب کمونیست چین و مدیر دفتر کمیسیون مرکزی امور خارجی، برای بیستمین دور گفت‌و‌گو‌های امنیتی راهبردی چین و روسیه به این کشور سفر کرد. دو طرف درباره مسائل مهم مرتبط با منافع امنیتی راهبردی دو کشور گفت‌و‌گو‌های عمیق و جامعی داشتند، به اجماع تازه‌ای دست یافتند و اعتماد راهبردی را تقویت کردند. دو طرف توافق کردند تفاهمات مهم میان رؤسای دو کشور را اجرایی کرده و هماهنگی راهبردی دوجانبه را در سطحی بالاتر پیش ببرند.

سونگ گفت دو طرف صراحتاً توافق کرده‌اند که در حوزه‌هایی همچون امنیت راهبردی و از جمله همکاری در زمینه دفاع ضد موشکی فعالیت کنند؛ مثل تقویت همکاری در هشدار زودهنگام و یکپارچه‌سازی منابع ضد موشکی. چین و روسیه از معدود کشور‌هایی در جهان هستند که توانایی جامع دفاع ضد موشکی در مراحل مختلف را دارند. تقویت همکاری در عملیات مشترک ضد موشکی برای هر دو طرف بسیار سودمند خواهد بود و ایجاد یک سامانه مشترک هشدار زودهنگام بیش از پیش ضروری شده است.

یک کارشناس نظامی دیگر نیز به گلوبال تایمز گفت که در طول رزمایش ضد موشکی مشترک، نیرو‌های پدافند هوایی و ضد موشکی دو کشور می‌توانند در مورد روش‌های عملیاتی و تاکتیک‌ها تبادل نظر کنند، از نظر فنی از یکدیگر بیاموزند، توانمندی‌های خود را مکمل کنند و قابلیت‌های دفاعی و تاکتیکی‌شان را ارتقا دهند.

سونگ اشاره کرد که تأکید چین و روسیه بر تقویت همکاری در حوزه پدافند موشکی نشان می‌دهد که دفاع موشکی تنها یک مفهوم امنیت منطقه‌ای نیست، بلکه نماد مهمی از دفاع مشروع نیز به شمار می‌آید. در حال حاضر ژاپن با پیگیری نئوعسکری‌گری و توسعه فعالانه موشک‌های دوربرد از جمله موشک‌های هایپرسونیک، خرید موشک‌های کروز تاماهاوک و موشک‌های ضدکشتی و کروز تایپ ۱۲، تهدیدی جدی برای چین، روسیه و سایر کشور‌های پیروز در جنگ جهانی دوم ایجاد کرده است که تقویت قابلیت دفاع موشکی را ضروری می‌سازد.

به گفته سونگ، چین و روسیه در حال ایجاد سامانه‌های دفاع موشکی منطقه‌ای هستند نه جهانی. این سامانه‌ها تمرکز بیشتری بر چارچوب هشدار زودهنگام مشترک دارند. اگر کشوری علیه هر یک از این دو کشور موشکی شلیک کند، سامانه هشدار زودهنگام مشترک هر دو را مطلع کرده و سامانه‌های دفاع موشکی آنها امکان رهگیری را خواهند داشت. توسعه این سامانه‌ها می‌تواند با مشارکت دو کشور پیش برود و اگر در آینده سامانه دفاع موشکی جهانی ایجاد شود، آنها می‌توانند منابع و اطلاعات را نیز به اشتراک بگذارند.

کارشناس ناشناس یادشده نیز گفت این رزمایش مشترک نشان‌دهنده تعمیق اعتماد راهبردی میان دو کشور است. در حال حاضر در منطقه آسیا-پاسیفیک، صدا‌هایی در حمایت از مداخله نظامی در امور دیگر کشور‌ها شنیده می‌شود. این رزمایش نشان می‌دهد چین و روسیه به‌عنوان دو قدرت بزرگ، توان و اراده همکاری دفاعی را دارند و این پیام هشدارآمیزی برای نیرو‌های مداخله‌گر در منطقه است.

طبق اعلام وزارت امور خارجه، در بیستمین نشست امنیتی راهبردی چین و روسیه، دو طرف درباره مسائل مربوط به ژاپن نیز هم‌نظر بودند و توافق کردند که دستاورد‌های پیروزی در جنگ جهانی دوم را که با خون و جان به دست آمده حفظ کنند، قاطعانه با تلاش‌ها برای تحریف تاریخ استعمار و تجاوز مخالفت کنند و با هرگونه تلاش برای احیای فاشیسم یا نظامی‌گری ژاپن مقابله کنند. دو طرف تأکید کردند که چین و روسیه به‌عنوان قدرت‌های بزرگ و اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل، مسئولیت مشترکی برای حفظ صلح و امنیت جهانی و حمایت از حقیقت تاریخی و عدالت بین‌المللی دارند.

سونگ گفت این بیانات نشان‌دهنده عزم چین و روسیه برای تقویت همکاری جامع به‌ویژه در حوزه امنیتی و نظامی است تا نظم پس از جنگ را حفظ کرده و مانع از آن شوند که کشور‌هایی شکست‌خورده در جنگ، با بی‌پروایی این نظم را تغییر دهند. این موارد همچنین نشان می‌دهد که در مسائل مرتبط با منافع بزرگ، چین و روسیه باید برای تقویت نظم پس از جنگ جهانی دوم با یکدیگر همکاری کنند.

منبع: گلوبال تایمز